Thứ Ba, 10 tháng 10, 2017

Cần hoàn thiện pháp luật về lao động giúp việc nhà

>> Tôi đã run lên khi đọc nội dung bài báo này
>> Đảng viên nhiều tiền vào Phú Mỹ Hưng ở, giám sát khó lắm
>> GS Ngô Bảo Châu: 'Đừng băn khoăn về vật chất khi chọn nghề giáo'
>> Đại án Oceanbank: Hà Văn Thắm đứng ra 'bảo vệ' các bóng hồng
>> Đại án Oceanbank: Cựu Tổng Giám đốc Vietsovpetro bị triệu tập


Thùy Dung

(TBKTSG Online) - Lao động giúp việc gia đình làm việc trong nước và xuất khẩu ngày càng tăng nhưng các quy định để bảo vệ họ vẫn còn nhiều khoảng trống cần được lấp đầy, trong đó có việc ký kết thoả thuận giữa nước các nước về quyền lợi của loại hình lao động này.

Theo báo cáo của Tổ chức Lao động quốc tế (ILO), hiện có hơn 53 triệu lao động giúp việc gia đình trên toàn cầu, trong đó tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương có khoảng 21 triệu lao động. Phần lớn lao động giúp việc gia đình là phụ nữ (chiếm hơn 80%), họ đã đóng góp đáng kể vào việc phát triển kinh tế cho quốc gia tiếp nhận lao động.

Tuy nhiên, do phải làm việc trong một môi trường khép kín, bị đánh giá thấp, không được ràng buộc bởi các điều khoản rõ ràng về việc làm nên người lao động giúp việc gia đình ít được bảo vệ bởi pháp luật lao động. Đáng lo ngại là họ thường phải đối mặt với tình trạng bóc lột sức lao động, thậm chí bị xâm hại tại chính gia đình chủ mà họ đang làm việc.

Tại hội thảo quốc gia chuẩn bị cho Diễn đàn lao động di cư ASEAN lần thứ 10 diễn ra ngày hôm nay (9-10), Thứ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (LĐTB&XH) Doãn Mậu Diệp cho biết, mục tiêu của diễn đàn lần thứ 10 này là nhằm góp phần bảo vệ quyền lợi chính đáng cho người lao động cũng như giúp họ có việc làm đảm bảo hơn, được tiếp cận an sinh xã hội.

Tại Việt Nam, cùng với sự mở rộng của tầng lớp trung lưu, nhu cầu về lao động giúp việc gia đình ngày càng tăng trong khoảng chục năm trở lại đây. Việt Nam đã có một bước tiến lớn trong việc tăng cường bảo vệ về pháp lý cho người giúp việc gia đình thông qua Bộ luật Lao động năm 2012 và Nghị định 27 năm 2014. Các văn bản này đưa ra quy định về mức lương tối thiểu, đóng bảo hiểm, làm việc vào dịp lễ Tết, thời gian nghỉ ngơi tối thiểu và nghỉ phép hàng năm cho những người lao động trong nhóm này. Việt Nam cũng đang xem xét phê chuẩn Công ước về lao động giúp việc gia đình của ILO (Công ước 189) vào năm 2020.

Dù đã có nhiều quy định về pháp lý nhưng theo bà Ngô Thị Ngọc Anh, Trung tâm Nghiên cứu giới, gia đình và phát triển cộng đồng, hiện lao động giúp việc gia đình trong nước cũng như đi làm việc ở nước ngoài gặp rất nhiều thách thức.

Tại Việt Nam lao động đi làm việc ở nước ngoài không được áp dụng nhiều chế độ an sinh xã hội như chế độ tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, BHYT cũng như hỗ trợ thất nghiệp. Tại ASEAN hiện vẫn chưa có thỏa thuận về an sinh xã hội được ký kết giữa các nước thành viên. Do đó, lao động di cư quốc tế chưa được quyền tiếp cận an sinh xã hội như người dân sở tại do chưa có tiêu chuẩn chung về trình độ, năng lực chuyên môn, năng lực kỹ thuật. “Chính những khoảng trống này về pháp luật khiến quyền lợi của lao động giúp việc không được bảo đảm khi đi làm việc tại nước ngoài”, bà Ngọc Anh nói.

Đồng quan điểm, bà Nguyễn Thị Ánh Hằng, Phó trưởng phòng Nhật Bản – châu Âu – Đông Nam Á, Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ LĐTB&XH) cho hay, hiện nay lao động Việt Nam đi làm giúp việc gia đình tại các thị trường như Đài Loan, Ả rập Xê út, Macao, Síp... nhưng lao động giúp việc gia đình không được quy định trong pháp luật của các nước tiếp nhận nên không được pháp luật bảo vệ. “Trong khi đó việc giải quyết các vụ việc phát sinh đối với lao động giúp việc gia đình khá phức tạp”, bà Hằng nói.

Từ những hạn chế trên, các đại biểu tại hội thảo cho rằng, để bảo vệ quyền lợi cho lao động giúp việc khi đi làm việc ở nước ngoài, cần phải ký các thỏa thuận giữa các nước để tạo khuôn khổ pháp lý, quản lý, bảo đảm quyền quyền lợi cho người lao động. Bên cạnh đó, các tổ chức quốc tế cũng cần nêu vấn đề bảo vệ lao động giúp việc gia đình trên các diễn đàn quốc tế để nâng cao công tác bảo vệ quyền và lợi ích của người lao động.

>>> MP Blog...